Komunikat o zmianie w świadczeniach rodzinnych z tytułu urodzenia dziecka
Pobierz tekst ustawy
Na mocy przepisu przejściowego – art. 3 ww. ustawy zmieniającej, do końca 2011 roku został zawieszony warunek pozostawania matki dziecka pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu. Do 31 grudnia 2011 r., aby uzyskać prawo do tych świadczeń wystarczy przedstawić zaświadczenie lekarskie lub zaświadczenie wystawione przez położną, potwierdzające co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży przeprowadzone przez lekarza ginekologa lub położną. Nie przewiduje się wprowadzenia wzoru ww. zaświadczenia, co oznacza że wybór jego formy zależy od wystawiającego.
W okresie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ww. ustawy zmieniającej - tj. od 31 marca 2010 r. do 30 września 2010 r. - osoby, które nie otrzymały dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia się dziecka i jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka z powodu niespełnienia zawieszonego wymogu, mają prawo ponownie złożyć wniosek o wypłatę tych świadczeń na zasadach określonych w przepisach przejściowych, nawet jeśli dziecko ukończyło 12 miesięcy życia.
Możliwość ta dotyczy:
- matki lub ojca dziecka, którzy otrzymali decyzję o odmowie przyznania prawa do wymienionych świadczeń z powodu niespełnienia warunku pozostawania matki dziecka pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży, wydaną pomiędzy dniem 1 listopada 2009 r. a dniem 30 marca 2010 r.;
- matki lub ojca dziecka, których wniosek o wypłatę tych świadczeń, złożony w okresie od dnia 1 listopada 2009 r. do dnia 30 marca 2010 r., został pozostawiony bez rozpatrzenia z powodu braku odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego;
- matki lub ojca dziecka urodzonego po 31 października 2008 r., którzy z uwagi na niezłożenie wniosku nie otrzymali ww. świadczeń do dnia wejścia przepisów przejściowych. Możliwość ta dotyczy jedynie dzieci urodzonych po 31 października
2008 r., gdyż tylko na nie świadczenia z tytułu urodzenia dziecka mogły nie przysługiwać z powodu braku zaświadczenia o pozostawaniu matki dziecka pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży.
Ustalenie prawa do świadczeń na podstawie art. 4 ust. 1 lub ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych następuje na wniosek rodzica dziecka.
Jeżeli w związku z poprzednim wnioskiem w sprawie ustalenia prawa do ww. świadczeń, złożonym pomiędzy 1 listopada 2009 r. a 30 marca 2010 r., w posiadaniu organu znajdują się wszystkie niezbędne dokumenty do rozpatrzenia ponownego wniosku o wypłatę tych świadczeń, organ nie powinien ponownie żądać tych dokumentów (m.in. zaświadczenia potwierdzającego co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży przez lekarza ginekologa lub położną, jeżeli do wcześniej złożonego wniosku było dołączone zaświadczenie, z których wynika taka informacja).
W okresie obowiązywania przepisów przejściowych nadal znajdują zastosowanie następujące zasady – zgodnie z wyjaśnieniami udzielonymi przez Ministerstwo Zdrowia:
1. Uznaje się, że przedstawienie przez zainteresowaną przedmiotowej dokumentacji medycznej, w wiarygodnym tłumaczeniu na język polski – lekarzowi w kraju, upoważnia tego lekarza do wydania zaświadczenia uprawniającego do dodatku z tytułu urodzenia dziecka oraz jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka.
2. Każdy lekarz, do którego zgłosi się kobieta w ciąży bez względu na specjalizację,
który na podstawie dostępnej dokumentacji potwierdzającej pozostawanie kobiety
w ciąży pod opieką lekarską (może to być m.in. karta przebiegu ciąży, dokumentacja medyczna znajdująca się w placówce opieki zdrowotnej, w której zarejestrowana jest kobieta, bądź dokumentacja medyczna przedstawiona przez ciężarną, która przebywała w innej części kraju lub za granicą) może potwierdzić wykonanie badań przez lekarza ginekologa.
3. Opieka medyczna może być sprawowana zarówno przez lekarzy wykonujących zawód w zakładach opieki zdrowotnej, w ramach grupowej praktyki lekarskiej, jak
i indywidualnej praktyki lub indywidualnej specjalistycznej praktyki lekarskiej, niezależnie od tego, kto finansuje wykonanie świadczenia zdrowotnego.
Na podstawie art. 9 ust. 9 i art. 15b ust. 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wymóg udokumentowania pozostawania matki dziecka pod opieką medyczną nie dotyczy osób będących prawnymi lub faktycznymi opiekunami dziecka. Opiekun faktyczny dziecka to w rozumieniu ww. ustawy osoba faktycznie opiekująca się dzieckiem, która wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka. Analogicznie, wymóg dotyczący dołączenia do wniosku odpowiedniego zaświadczenia wystawionego przez lekarza lub położną nie ma zastosowania również w odniesieniu do rodziców, którzy ostatecznie przysposobili dziecko.
Od 1 stycznia 2010 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego będzie ustalane niezależnie od dochodów rodziny i na czas nieokreślony, a jeżeli orzeczenie o niepełnosprawności albo znacznym stopniu niepełnosprawności było wydane na czas określony - do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia. Ponadto, w przypadku, gdy w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, prawo to będzie ustalane począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
W wyniku nowelizacji, świadczenie pielęgnacyjne będzie przysługiwało osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, pod warunkiem, że nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki. Ocena sytuacji rodzinnej w tym zakresie w indywidualnych sprawach należy do organu właściwego.
W przypadku wątpliwości, co do spełniania warunków, od których uzależnione jest prawo do świadczenia pielęgnacyjnego organ właściwy będzie mógł przeprowadzić wywiad, a także wystąpić do ośrodka pomocy społecznej o udzielenie informacji w tym zakresie, jeżeli okoliczności te zostały ustalone w rodzinnym wywiadzie środowiskowym przeprowadzonym nie wcześniej niż 3 miesiące przed dniem otrzymania przez ośrodek pomocy społecznej wniosku o udzielenie informacji.
Wyżej opisane zmiany zostały wprowadzone na podstawie art. 13 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją wydatków budżetowych (Dz. U. Nr 219, poz. 1706).
Do postępowań w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okresy zasiłkowe przypadające przed dniem 1 stycznia 2010 r., rozpoczętych przed dniem wejścia w życie nowelizacji (tj. przed 1 stycznia 2010 r.) i niezakończonych ostateczną decyzją, mają zastosowanie dotychczasowe przepisy.
Ustawą z dnia z dnia 17 października 2008 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 18 grudnia 2008 r., Nr 223, poz. 1456), okres zasiłkowy ustalony został na okres od 1 listopada do 31 października następnego roku kalendarzowego.
W związku z tym, bieżący okres zasiłkowy, który rozpoczął się 1 września 2008 r., został przedłużony do 31 października 2009 r.
Oznacza to, że:
· decyzje o prawie do świadczeń rodzinnych wydane przed 1 stycznia 2009 r., z terminem do 31 sierpnia 2009 r., winny być przedłużone do 31 października 2009 r. Zgodnie z art. 2 ww. ustawy, decyzja o przedłużeniu okresu, na jaki przyznaje się świadczenia, powinna zostać wydana z urzędu, nie są wymagane: zgoda strony ani złożenie przez stronę wniosku w tej sprawie;
· w nowych decyzjach prawo do świadczeń ustala się na okres do 31 października 2009 r.
Prawo do dodatków związanych z nauką dziecka ustalane jest odpowiednio do obowiązujących dotychczas zasad poświadczenia nauki dziecka, uwzględniając zarówno bieżący rok szkolny 2008/2009, jak i dwa miesiące (wrzesień, październik 2009) przyszłego roku szkolnego.
W związku z usunięciem, z dniem 1 stycznia 2009 r., ograniczenia terminu złożenia wniosku o dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, wniosek o ten dodatek może być złożony w każdym czasie przypadającym do końca okresu zasiłkowego. Dodatek przysługuje raz w roku szkolnym.
Oznacza to, że w bieżącym okresie zasiłkowym, wyjątkowo obejmującym rozpoczęcie dwóch lat szkolnych (1 września 2008 r. rozpoczął się rok szkolny 2008/2009, a 1 września 2009 r. rozpocznie się kolejny rok szkolny 2009/2010), dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego będzie mógł być wypłacony dwa razy – pierwszy raz za rok szkolny 2008/2009 (większość świadczeniobiorców otrzymała już to świadczenie wraz z zasiłkiem rodzinnym przyznanym za wrzesień 2008 r. lub w późniejszych miesiącach) oraz drugi raz - w okresie wrzesień – październik 2009 r. za rok szkolny 2009/2010.
W kolejnych okresach zasiłkowych, które trwać będą od 1 listopada do 31 października następnego roku kalendarzowego, dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przysługiwał będzie tylko raz i wypłacany będzie nie na początku, ale pod koniec okresu zasiłkowego.
Opisane zmiany wynikają z art. 7 i 18 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 31 grudnia 2008 r., Nr 237, poz. 1654).
Urząd Gminy w Mińsku Mazowieckim, ul. Chełmońskiego 14, 05-300 Mińsk Mazowiecki, tel., fax: (025) 758-24-89